Kefil olunan kişinin borcu ödememesi

Merhaba, öncelikle hassasiyetiniz ve detaylı paylaşımınız için teşekkür ederim.

Kefil olarak borcu ödemek zorunda kaldığınız durumda, hukukumuzda ödediğiniz miktar kadar asıl borçluya “rücu etme” yani borcun size ödenmesini talep etme hakkınız vardır. Yaşadığınız bu olaydaki haklarınız, masrafların durumu ve izleyebileceğiniz yol konusunda aşağıda ayrıntılı bilgi bulabilirsiniz.

Kefilin Borçluya Rücu Hakkı

• Kefil, asıl borçlunun borcu ödememesi hâlinde, borcun tamamını ya da ödenmeyen kısmını ödedikten sonra doğrudan asıl borçluya başvurarak ödediği miktarı talep edebilir.
• Bu talep hem ödenen asıl borç miktarını hem de ödeme sırasında yapılan yasal faizi içerir.
• Eğer borcu öderken icra takibi ise icra masrafları, vekâlet ücreti gibi mecburi ödemeler de bu kapsama dâhildir.

Dava Açılması ve Masrafların Talebi

• Rücu davası veya icra takibi açtığınızda, ödenen borç, ödenen faizi, icra ve diğer yasal masrafları ve avukatlık ücretini de talep edebilirsiniz.
• Dava sonunda mahkeme, haksız çıkan tarafı (yani borcunu ödemeyen kişi) yargılama giderleri ve vekâlet ücreti ödemeye mahkûm eder. Bunun anlamı, karşı taraf borcunu ödememekte haksız çıkarsa sizin ödediğiniz avukatlık ve dava masrafları da ona yükletilir.
• Ancak mahkemece hükmedilen avukatlık ücreti genellikle “yasal vekâlet ücreti”dir ve avukatınızla aranızda anlaştığınız serbest ücretle aynı olmayabilir. Fazlası için ayrıca karşı tarafa haricen başvurmanız gerekebilir.

İzlenebilecek Yol

1. Ödemenize dair her türlü belgeyi (banka dekontu, icra ödeme makbuzu, yazışmalar, icra takip dosyası vs.) saklayın.
2. Öncelikli olarak borçluya bir ihtarname gönderebilir, ödediğiniz tutarı ve masrafları yasal süre içinde talep edebilirsiniz. Noter ya da avukat aracılığıyla gönderilmesi ispat bakımından önemlidir.
3. Ödeme yapılmazsa, alacak davası açabilir veya doğrudan icra takibi (ilamsız tahsil takibi) başlatabilirsiniz.
4. Açılan davada/başlatılan takipte tüm yasal masrafların (avukat, dava harçları, icra masrafları vb.) karşı taraftan tahsilini istersiniz.

Başka Haklarınız

• Dolandırıcılık suçu olup olmadığı için savcılığa suç duyurusunda bulunabilirsiniz. Eğer asıl borçlu birçok kişiyi aldatma amacı ile borç alıp, geri ödememeye yönelik bir eylem gerçekleştirmişse, bu durum Türk Ceza Kanunu kapsamında değerlendirilir.
• Borçlunun malvarlığına haciz konulmasını sağlayabilirsiniz (İcra takibi sırasında tespit edilebilecek banka, taşınmaz veya maaşı için haciz talep edilebilir).
• Borçlunun iletişim bilgilerini güncellemeye çalışın, ileride takip ve tebligatın sağlıklı yapılabilmesi için önemlidir.

Sonuç

• Sizin yerinize ödemek zorunda kaldığınız borcu asıl borçludan, ödeme belgelerinizi sunarak yasal faiz ve ödemiş olduğunuz masraflarla birlikte dava/ icra yoluyla geri alma hakkınız vardır.
• Dava masrafları ve asgari avukatlık ücreti genel kural olarak karşı tarafa yükletilir.
• Ödemenizi ve zararınızı ispatlayan tüm belgeleri toplamalı, mümkünse bir avukat desteği ile süreci yürütmelisiniz.

Her somut olayın detaylarında farklılıklar olabileceği için, süreçte bir avukattan doğrudan profesyonel danışmanlık almanız tavsiye edilir.

Daha fazla sorunuz olursa memnuniyetle yardımcı olurum, tekrar geçmiş olsun.

6102 sayılı Türk Borçlar Kanunu’na göre kefilin rücu hakkı hakkında ayrıntılı bilgi için (m. 597 ve devamı)
Türkiye Barolar Birliği Açıklaması