İkinci Evlilik Sonrası Çocuğumun Velayeti Ne Olacak?

Merhaba,

Durumunuzu ayrıntılı olarak aktardığınız için teşekkür ederim. Konunuz, velayeti sizde olan çocuğunuzun sizinle yaşamaması ve sizin de bir süre yurt dışında (Cezayir’de) eşinizle birlikte yaşamak istemeniz üzerinde odaklanıyor. Çocuğunuzun da dede ve anneanneyle yaşamak istediği belirtilmiş. Bu çerçevede Türkiye’de yürürlükteki 2025 yılı mevzuatına ve güncel uygulamalara göre hukuki değerlendirmemi aşağıda bulabilirsiniz.

Velayeti Kime Verilmiş Çocuğun, Anne veya Babanın Yurt Dışına Yerleşmesi

• Türkiye’de boşanma sonrasında velayet kendisine bırakılan ebeveyn, çocuğun her türlü eğitim, yaşam yeri, sağlık vb. kararlarını almaya yetkilidir.
• Yasal olarak, velayet sahibi anne veya baba, çocuğu yanında yaşatabilir ya da çocuğun başka güvenli bir aile üyesiyle kısa veya orta vadede yaşamasına izin verebilir.
• Siz yurt dışında yaşamak isteseniz dahi, çocuğunuzun Türkiye’de dede ve anneanne ile kalması kural olarak suç teşkil etmez ve doğrudan kanuna aykırı değildir.
• Ancak, velayet hakkı sadece sizin hukuki yetkinizde olduğundan, çocuğun bakım, gözetim, eğitim ve tüm ihtiyaçlarının karşılanmasında fiilen siz sorumlu olursunuz. Pratikte bu yükümlülükleri yerine getirdiğiniz sürece hukuki bir sorun doğmaz.

Çocuğun Dede ve Anneanneyle Yaşaması

• Velayet sizde olduğu sürece çocuğun fiilen kısa veya orta vadeli olarak dede ve anneanneyle yaşaması mümkündür. Ancak burada dikkat edilmesi gereken nokta: Çocuğu uzun süreli, kalıcı şekilde başka birine bırakmak, çocuğun güvenliğini tehlikeye atmayacak ve ihmal edilmeyecek şekilde olmalıdır.
• Çocuğun kişisel bakım, sağlık, eğitim ve psikolojik ihtiyaçlarının düzenli karşılanması esastır.
• Babası çocuğu görmek istemiyor ve nafaka da ödememiş, dolayısıyla pratikte tüm sorumluluk sizde ve ailenizde kalmaya devam ediyor.

Yurt Dışında Yaşamaya Başlamanızın Sonuçları

• Eğer siz yurt dışına gidip çocuğunuz Türkiye’de devamlı olarak veya uzun süre kalırsa, babası veyahut başka bir yakın, velayetin değiştirilmesi için aile mahkemesine başvurabilir. Bu tip başvurularda mahkemeler, çocuğun üstün yararını, çocuğun yaşamak istediği kişileri ve mevcut şartları da dikkate alır.
• Çocuğun dede ve anneanne ile kalma isteği de mahkeme nezdinde 10 yaş itibariyle dikkate alınabilecek bir unsurdur.
• Eğer çocuğun bakım görevleri aksatılmazsa ve herhangi bir ihmal, ihlal veya mağduriyet oluşmazsa, sırf sizin yurt dışında olmanız velayet hakkınızın otomatik kaybolmasına yol açmaz.
• Ancak örneğin çocuğun ihtiyaçları karşılanmıyor, eğitim veya sağlık konularında aksama oluyor ise, bu durum velayet devri açısından bir sebep doğurabilir.

Önemli Notlar

• Yurt dışında geçireceğiniz sürede, Türkiye’de çocuğunuzun bakımının kimin tarafından üstlenileceğini resmi olarak belirten bir dilekçe veya muvafakatname hazırlamanız, ileride çıkabilecek hukuki sorunları önleyecektir.
• Velayet sahibi olarak dede-anneanneye geçici vekalet veya yetkilendirme verebilirsiniz. Noter onaylı bir belge ile bu işlemler daha güvenli olur.
• Çocuğun babası uzun yıllardır ilgilenmiyorsa ve nafaka ödemiyorsa, bu resmi işlemleri ve velayet uygulamalarını etkileyen önemli bir husustur.

Sonuç

Tüm kanıt ve beyanlarınız doğruysa, siz yurt dışına gittiğinizde çocuğunuzun Türkiye’de aile büyükleriyle yaşaması kanuna aykırı değildir ve suç oluşturmaz. Ancak, bakım, gözetim ve eğitim aksamadığı sürece velayet hakkınızda bir değişiklik olmaz. Fakat durumun aleyhinize dönüşmemesi için yazılı ve noter huzurunda düzenlenmiş gerekli vekaletlerle aile büyüklerini yetkilendirmeniz önerilir.

Ek bir bilgiye ihtiyacınız olursa lütfen tekrar iletebilirsiniz.

Saygılarımla,
Avukatistan

Kaynak 1: Velayet Altındaki Çocuğun Yurt Dışına Götürülmesi - AHD Durak Hukuk
Kaynak 2: Velayeti Alan Taraf Yurtdışına Yerleşirse Ne Yapılabilir?
Kaynak 3: Muvafakatname ve yurtdışı süreçleri