Borç ödeyememe ve dolandırıcılık suçlamasında sonuç ne olur?

Merhaba,

Sorunuz oldukça önemli ve birçok kişinin de benzer endişeleri olabiliyor. Ticari amaçlarla borç alıp bir süre ödeme yaptıktan sonra ödeme zorluğu yaşamanız, sizin otomatik olarak dolandırıcı sayılacağınız anlamına gelmez. Konuyu hukuki açıdan detaylı şekilde değerlendirerek size yardımcı olacağım.

Borcunu Ödeyememek Dolandırıcılık mıdır?

Türkiye’de borcun ödenememesi tek başına dolandırıcılık suçu oluşturmaz. Türk Ceza Kanunu (TCK) bakımından dolandırıcılık suçu, şu unsurlar oluştuğunda meydana gelir:

• Kişinin hileli hareketlerle, yani karşı tarafı aldatabilecek davranışlarla başkasının malvarlığı üzerinde tasarruf yapmasını sağlaması,
• Bu şekilde kendisine veya üçüncü bir kişiye haksız çıkar sağlaması,
• Mağdurun malvarlığında zarar meydana gelmesi.

Özetle, sıradan ticari borçlarda ödeme güçlüğüne düşmek ya da vadede ödeyememek, ceza hukuku anlamında dolandırıcılık değildir. Ancak şayet borçlanırken en başından itibaren ödeme niyetinizin olmadığı, karşı tarafı kandırmak için sahte belge, yalan beyan, hileli davranış gibi yollarla borçlandığınız ispatlanırsa; bu durumda dolandırıcılıktan ceza verilebilir.

İcra Takibi ve Ceza Davası Farkı

• Hakkınızda icra takibi başlatılması tamamen borcunuzu ödeyememenizle ilgilidir ve bu bir hukuk işlemidir. Bu süreçte mal varlığınıza haciz konulabilir.
• Ceza davası ise borçlanma sürecinizde hileli davranış olduğuna dair savcılık kanalıyla başlar. Karşı taraf “dolandırıldım” diyerek sizi şikayet etmişse, savcılık, elindeki delillere göre soruşturma yapar.

Hakim, borçlanmanın sıradan ticari faaliyet kapsamında olup olmadığını, sizin de iyi niyetle hareket edip etmediğinizi, geçmişte ödemelerinizi düzenli yapıp yapmadığınızı, ortada bir “hile” olup olmadığını, tüm dosya içeriğine bakarak değerlendirir.

Ceza Verilmesi Söz Konusu Olur mu?

• Eğer siz ticaret amacıyla iyi niyetli olarak borç aldıysanız ve ödeyememeniz yalnızca ekonomik sıkıntıdan kaynaklanıyorsa, mahkemeler bu durumda genellikle ceza vermez.
• Eğer sahte senet, sahte belge, yalan beyan gibi hileli yollarla borçlanıldıysa ve bu kanıtlanırsa; dolandırıcılıktan 1 yıldan 5 yıla (nitelikli hallerde 3 yıldan 10 yıla) kadar hapis cezası gündeme gelebilir.
• Geçmişte ödemelerinizi düzenli olarak yaptıysanız; bu, genelde lehinize delil olur.

Sonuç ve Tavsiyeler

• Sırf borcunuzu ödeyemediğiniz için otomatikman “dolandırıcı” olarak ceza almazsınız.
• İcra dosyasındaki süreç maddi borcun tahsiliyle sınırlıdır ve ceza almayı gerektirmez.
• Davada karşı taraf, sizin hileli bir tutumla borçlandığınızı ispat etmek zorundadır.
• Ekonomik sıkıntıdan kaynaklanan ödeme güçlükleri cezai takibe değil, yalnızca icra/hukuk takibine yol açar.
• Yine de hakkınızda açılan ceza davası varsa, kesinlikle bir ceza avukatına danışarak savunmanızı profesyonelce hazırlamanızı öneririm.

Unutmayın, her olay kendi içinde değerlendirilir ve ayrıntılar çok önemlidir. Size geçmiş ödemelerinizin düzenli olduğunu gösteren tüm evrak ve banka kayıtlarınızı muhafaza etmeyi ve mahkemeye sunmayı öneririm.

Geçmiş olsun, daha ayrıntılı bilgi ve yol haritası için bir avukat desteği almanız haklarınızı korumak açısından faydalı olacaktır.