Yurtdışında İkamet Eden ve Türkiye'de İfadesi Çağrılan Kişi Ne Yapmalı?

Merhaba,

Öncelikle yaşadığınız tedirginliği anlıyorum ve size yardımcı olabilmek için konuyu güncel kaynaklarla araştırdım. Sorduğunuz sorular, yurt dışında yaşayan birinin Türkiye’de hakkında ifade aranması ve olası sonuçlarla ilgili. Aşağıda detaylı açıklamalar ve öneriler bulabilirsiniz:

1. "İfade aranması" nedir?

İfade aranması, genellikle bir soruşturma kapsamında şüpheli, mağdur veya tanık olarak ifade vermeniz gerektiği anlamına gelir. Hakkınızda kesinleşmiş bir yakalama kararı ya da adli kontrol tedbiri yoksa, bu aşamada sistemde yalnızca "ifade aranıyor" olarak gözükürsünüz. Üzerinize kayıtlı bir açık hat veya bir kripto hesap nedeniyle işlem yapıldığı iddiası varsa, bunun nedenlerini yalnızca ilgili Cumhuriyet Başsavcılığı’ndan veya dosyanın bulunduğu kolluktan öğrenebilirsiniz.

2. Yurt dışında ifade verebilir miyim?

Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluklarında Ceza Muhakemesi Kanununun ilgili hükümlerine göre, talep edilmesi ve izin verilmesi hâlinde ifade verebilmeniz mümkündür. Ancak pratikte çoğu dosyada bu yöntem ya uygulanmamaktadır ya da ilgili makamlar doğrudan yurda dönüp bizzat ifade vermenizi isteyebilir.

3. Hakkımda yurtdışına çıkış yasağı gelir mi?

Yurtdışı çıkış yasağı, mahkeme veya savcılık kararı ile alınabilen bir adli kontrol tedbiridir. Hakkınızda böyle bir karar olup olmadığını UYAP vatandaş portalından veya e-devlet üzerinden göremiyorsanız bile, konsolosluktan veya bir avukat aracılığıyla Türkiye'deki Cumhuriyet Başsavcılığı'ndan veya ilgili karakoldan durumunuzu öğrenebilirsiniz.

• Yalnızca ifade aranmasında, genellikle otomatik olarak yurtdışı çıkış yasağı konmaz. Ancak siz Türkiye’ye geldiğinizde ve ifadeniz alınmadan durum netleşmeden ülke dışına çıkmak isterseniz, kapıda sorun yaşama ihtimaliniz olabilir.
• Hakkınızda yakalama/emniyette zorla getirme gibi bir karar varsa, Türkiye'ye girişte gözaltına alınma veya ifade verme zorunluluğu ile karşılaşabilirsiniz.

4. Ne yapmalısınız?

• Size tebliğ edilen resmi bir evrak yoksa ve durumunuzu net olarak öğrenemiyorsanız, mümkünse Türkiye’de bir avukata vekâlet verip devam eden soruşturmayı incelettirin. Avukatınız, dosyanın hangi savcılıkta veya karakolda olduğunu bulup hakkınızdaki tedbirleri öğrenebilir.
• Konsolosluğa başvurup ifade verip veremeyeceğinizi resmi olarak sorun. Konsolosluk çoğunlukla sizi ilk etapta bilgileri aldığı karakola yönlendirecektir.
• Türkiye’ye geliş-gidişinizde aniden yakalama, gözaltına alma veya adli kontrol tedbirleriyle karşılaşmak istemiyorsanız, dosya durumu netleşene kadar ülkeye girişinizi planlamamanız daha güvenli olabilir.
• Eğer savcılık "ifadeniz alınabilir" derse, vekil avukatınız size bunu bildirebilir ve bazı savcılıklar, avukatınız aracılığıyla "uzaktan ifade" almayı kabul edebilir.

5. Suçsuz olmanız durumunda ne olur?

Siz Türkiye’de bulunmadığınız bir tarihte, üzerinize açıldığını düşündüğünüz bir hat veya kripto işlem ile ilgili suçlamalar varsa, kuvvetle muhtemel mazeret ve alibilerinizle savunma yapabilirsiniz. Türkiye’de sık sık benzer hataların olduğu bilinmektedir ve düzenli bir yaşam sürdüğünüzü ve sabıkanız olmadığını belirtmeniz lehinize olacaktır. Ancak gerekli savunmayı kesinlikle yazılı ve resmi şekilde yapmalısınız.

Kısaca tavsiyeler:

• Türkiye’deki bir avukat ile iletişime geçin.
• Konsolosluğunuzu arayın; gerekirse yazılı başvuruda bulunun.
• Dosyanın hangi savcılıkta ya da karakolda olduğunu net olarak öğrenin.
• Gerekirse avukatınız aracılığıyla dosya fotokopisi isteyin.
• Türkiye’ye geliş-gidiş öncesi, adli kontrol/yakalama olup olmadığını netleştirin.

Eğer daha fazla bilgi ya da belge paylaşmak isterseniz, hukuki kapsamda sizi daha da detaylı yönlendirebilirim.

Geçmiş olsun, umarım kısa sürede sorununuz çözülür. İhtiyacınız olursa tekrar Avukatistan üzerinden ulaşabilirsiniz.