Sürekli Kamera ile İzlenme: Yasal mı ve Fesih Hakkım Var mı?

Merhaba,

Sorunuz oldukça hassas ve çok sayıda çalışanın maruz kalabileceği önemli bir hukuki konuya işaret ediyor. Türkiye’de işyerinde çalışanların sürekli kamerayla izlenmesiyle ilgili olarak güncel mevzuata ve son uygulamalara göre ayrıntılı bilgi aktarıyorum:

İşyerinde Kamerayla İzlemenin Hukuki Dayanağı

• İşverenin işyerinde kamera kullanımı; işin ve işyerinin güvenliğini sağlama, mal ve can güvenliğini koruma gibi meşru amaçlarla yapılabilir. Ancak bu uygulama, çalışanların kişilik haklarını, özel hayatını ve mahremiyetini gereğinden fazla ihlal etmemelidir.
• Anayasa’nın 20. maddesi, Türk Borçlar Kanunu ve 4857 Sayılı İş Kanunu gereğince işyerinde “ölçülülük” ve “gereklilik” esasına göre kamera bulundurulabilir.

Kamera ile İzlemede Uyulması Gereken Kurallar

1. Kamera sistemlerinin varlığıyla ilgili tüm çalışanlar yazılı olarak, aydınlatma metniyle bilgilendirilmelidir.
2. Kameralar yalnızca işin ve işyerinin gerektirdiği alanlara (giriş/çıkış, ortak koridor vb.) kurulmalı; personelin dinlenme, soyunma, tuvalet, yemekhane gibi özel nitelikli alanlarına kesinlikle konulmamalıdır.
3. Kamera kaydı güvenlik amacını aşacak şekilde sürekli ve her an çalışanı gözetlemek için kullanılıyorsa, bu uygulama Yargıtay kararlarına ve KVKK’ya göre çalışan haklarının ihlali anlamına gelebilir.
4. Personelin geçmiş dönem davranışlarını/bir olay olup olmadığını izleme amacıyla keyfi, süresiz kayıtların incelenmesi hukuka aykırıdır.
5. KVKK’ya göre, kişisel veri niteliğindeki görüntülerin işlenmesi için açık rıza veya kanuni bir zorunluluk, meşru bir sebep olması gerekir. Sadece “çalışanları izlemek” amaçlı kamera kurulumu meşru kabul edilmez.

Dikkat Çeken Noktalar

• Sizin durumunuzda; kamera sistemi önceden bilgilendirilmeksizin kurulmuş, sadece ofis içinde personeli gözetlemek ve sürekli kontrol etmek amacıyla (güvenlikten bağımsız şekilde) kullanılıyorsa; bu uygulama açıkça hukuka aykırıdır.
• Çalışanların sürekli ve keyfi olarak izlenmesi, “mobbing” yani psikolojik taciz gerekçesiyle de gündeme gelebilir.
• KVKK’ya ve Anayasa’ya aykırı bir şekilde yapılan sürekli izleme, işçiye haklı nedenle fesih (işe devam etmeme hakkı) sağlar. Ayrıca manevi tazminat ve şikâyet hakkı doğar.

Ne Yapabilirsiniz?

• Durumu kayıt altına alın: Kamera yerleşimi, bilgilendirme eksikliği, izleme yoğunluğu, yöneticilerin bu uygulamaya dair davranışları gibi konularda elinizde belge, tanık veya ekran fotoğrafı gibi kanıtlar bulundurmanız önemlidir.
• Yazılı başvuru yapın: Öncelikle işverene veya İK’ya “konuyla ilgili mevzuat hükümleri hatırlatılarak yazılı başvuru” yapılabilir.
• KVKK’ya şikâyette bulunun: Kişisel Verileri Koruma Kurumu’na doğrudan başvurarak ihlali şikâyet edebilirsiniz.
• Haklı fesih hakkınız var: Yargıtay’ın ve KVKK’nın içtihatlarına göre bu gibi ihlaller karşısında, iş akdini haklı nedenle derhal feshetme ve tüm haklarınızı (kıdem tazminatı, varsa ihbar vb.) talep etme hakkınız bulunur.
• İlave olarak, mobbing uygulandığını düşünüyorsanız bu gerekçeyle ayrıca dava ve şikâyet hakkınız da doğar.

Özetle

• Çalışma alanınızda sürekli ve işveren tarafından sadece “personeli izlemek” amacıyla kurulmuş kameralar, çoğu zaman hukuka aykırıdır.
• Bilginiz ve açık rızanız olmaksızın, özel alanları kapsayacak şekilde ve keyfi/tüm gün izleme yapılması; kişisel haklarınızın ihlali anlamına gelir.
• Bu duruma karşı hem iş sözleşmenizi haklı nedenle feshedebilir hem de yasal yollara başvurabilirsiniz.

Hukuki süreç başlatma ve başvurularda bir iş hukuku avukatından profesyonel yardım almanızı kesinlikle öneririm. Merak ettiğiniz belgelerin örneği veya başvuru yolları için tekrar iletişime geçebilirsiniz.

Sağlıklı ve güvenli bir çalışma ortamı dilerim.