Abim itiraz edebilir mi: miras devri ve bakım sözleşmesi?

Merhaba,

Sorunuz oldukça önemli ve günümüzde birçok ailenin karşılaştığı karmaşık bir hukuki duruma işaret ediyor. Size en doğru bilgiyi verebilmek için güncel mevzuata ve yargı kararlarına göre detaylı bir araştırma yaptım. Konuyu ayrı başlıklar halinde açıklayacağım.

1. Ölene Kadar Bakma Sözleşmesinin Geçerliliği ve İtiraz Hakkı

Ölene kadar bakma sözleşmesi, Türk Borçlar Kanunu’nda düzenlenmiş olup, bir kişinin sağlığında bakımının üstlenilmesi karşılığında malvarlığını (genellikle taşınmazını) devretmesi esasına dayanır. Sözleşme resmî şekilde, yani noterde yapılmalıdır ve genellikle tapuya da şerh verilir.

• Anne hayattayken sözleşme geçerlidir: Anneniz sağken bu sözleşmeyi yapmış ve tapuya şerh koydurmuşsa işlem hukuken geçerli olur.
• Abinizin sağlığında itiraz hakkı: Abiniz, annenizin iradesinin sakatlandığını (örneğin zorla veya kandırılarak imzalandığını) iddia ediyorsa, anneniz hayattayken dava açarak bu işlemin iptalini isteyebilir. Ancak annenizin tam ehliyetli ve kendi rızasıyla sözleşmeyi yaptığı resmi belgelerle sabitse, itiraz etmek oldukça güçleşir.
• Anneniz vefat etmeden dava: Abiniz, anneniz vefat etmeden söz konusu sözleşmenin iptalini talep edebilir. Ancak bunu yapabilmesi için, annenizin iradesinin sakatlandığına (ör. zorla yaptırıldığına ya da akıl sağlığının yerinde olmadığına) dair ciddi ve somut delil sunması gerekir.

2. Polisi Çağırıp Sorgulama Hakkı

Polis, normalde aile içerisinde bir hak kaybı ve şiddet durumu söz konusuysa, mağduru korumak ve şikâyetleri işleme almak için görevlidir. Sorunuzdaki gibi, annenizden malvarlığına dair bilgi almak için şu kurallara dikkat edilir:

• Şikâyet üzerine işlem: Abiniz, sizden ve annenizden şikâyetçi olmuşsa, polis ön soruşturma için bilgi talep edebilir.
• İfade ve mal varlığı sorgulaması: Polis, bir suç şüphesi varsa maaşı, mal varlığı ve ikamet gibi soruları sorabilir. Ancak bu bilgiler kolluğun görev alanı dışındaysa, savcılığın talimatı olmadan ayrıntılı malvarlığı araştırmasını genellikle yapamaz.
• Karar ve belge imzalatılması: Polis, kişinin ifadesini almadan herhangi bir belgeyi imzalatmak zorunda değildir. Ancak ifade alınacaksa bu işlem yasal prosedüre uygun biçimde, zabıtla yapılmalıdır.

3. Görüşmeniz Gerekli mi, Neler Yapabilirsiniz?

• Annenizin durumu: Annenizin iradesi yerindeyse ve sözleşmeyi özgür iradesiyle yaptıysa, abinizin itirazı zordur. Yine de hem abiniz hem de savcılık özelinde soruşturma açılırsa uzman bir avukatla çalışmak, belgeler ve doktor raporları ile annenizin iradesinin yerinde olduğunu desteklemek önemlidir.
• Polisin yetkisi: Polis, yalnızca şikâyet üzerine bilgi almak için çağırır ve prosedüre uygun şekilde işlemi yürütmelidir. Rahatsız edici ya da baskı altında soru sormakta ısrar ederlerse, bu konuda avukat desteği alabilirsiniz.
• Abinizin ilerideki hakları: Abiniz, anniniz vefat ettikten sonra “tenkis davası” (mirasın saklı payı ihlali) açarsa, bu sözleşmeye karşı da belli koşullarda dava açabilir. Ancak bu, annenizin hayattayken yaptığı işlemi doğrudan ortadan kaldırmaz.

Sonuç ve Tavsiyeler

• Anneniz hayattayken yapılan ölene kadar bakma sözleşmesi yasalara uygunsa geçerliliğini korur.
• Abiniz, ciddi delillerle annenizin irade ve akıl sağlığının yerinde olmadığını ispat etmeden sözleşmenin iptalini kolayca sağlayamaz.
• Polis, ancak usulüne uygun biçimde ve gerekliyse bilgi ve ifade alabilir; aksi durumda hukuken sınırlarını aşamaz.
• Her işlemde profesyonel destek almanız, olası hak kayıplarının önlenmesi açısından çok kritiktir.

Ek sormak istediğiniz bir detay veya gelişme olursa tekrar danışabilirsiniz. Yardımcı olmaktan memnuniyet duyarım.

Saygılarımla.