Hacizli Eşyayı Satış Günü Götürmezsem Ceza Alır mıyım?

Merhaba. Yediemin olarak sizde bırakılan hacizli eşyayı satış günü kendiliğinizden satış mahalline götürmemeniz, tek başına otomatik olarak “ceza” doğurmaz; çünkü yedieminin temel yükümlülüğü kural olarak malın bırakıldığı yerde muhafazası ve istendiğinde iadesidir. Yargıtay uygulamasında da, yedieminin “satış yerine götürme” şeklinde genel bir yükümlülüğü olmadığına dair kararlar mevcuttur.

Ancak kritik ayrım şudur: İcra dairesi (veya müdürlükçe görevlendirilen görevliler) size yazılı/somut bir teslim talimatı tebliğ eder ya da talepte bulunur ve siz buna rağmen teslimi engellerseniz, cezai risk doğar. Bu noktada iki başlık öne çıkar:

• TCK m.289 (Muhafaza görevini kötüye kullanma): Hacizli mal size resmen muhafaza edilmek üzere teslim edilmişken, teslim amacına aykırı tasarruf (satma, başkasına verme, gizleme) veya muhafazadaki özen yükümlülüğüne aykırılık nedeniyle malın kaybına/elden çıkmasına sebep olma hâlinde gündeme gelebilir. Yaptırım kanun metninde 3 aydan 2 yıla kadar hapis ve adlî para cezası olarak düzenlenmiştir.
• İİK m.336/a: İcra dairesinin talebine rağmen, kendisine muhafaza için teslim edilen malı 7 gün içinde icra dairesine teslim etmeme hâli için, alacaklının şikâyeti üzerine icra mahkemesince cezai yaptırım öngören bir düzenleme de yer alır.

Uygulamada “satış günü” genellikle, icra dairesinin sizden teslim etmenizi istediği gün ile aynı olmayabilir. Size sadece satış ilanı/tebligatı geldiyse ve ayrıca “şu gün/şu yere teslim” emri yoksa, sırf götürmediğiniz için cezalandırma ihtimali düşer; ama icra müdürlüğü teslim için çağırdıysa ve siz vermediyseniz risk büyür.

Pratikte kendinizi korumak için:

• İcra dosyasına/uyap’a göre teslim talimatı var mı netleştirin.

• Teslim isteniyorsa, yazılı talimatı isteyin ve tutanakla işlem yapın.

• Eşyayı taşımaya imkân yoksa, derhal icra müdürlüğüne dilekçe verip yedieminliğin kaldırılmasını veya muhafaza/taşıma organizasyonunun müdürlükçe yapılmasını talep edin.

• Eşyaları kullanmayın, yerini değiştirmeyin, eksilme/hasar olmasın.

• Adres değişikliği gibi bir durum olursa, hemen icra müdürlüğüne bildirin (aksi hâlde “özen yükümlülüğüne aykırılık” tartışması çıkabilir).

• İcra dairesi size satış günü için ayrıca “teslim et” tebligatı yaptı mı, yoksa sadece satış ilanı mı geldi?

• Haciz tutanağında “yediemin” olarak siz mi yazıyorsunuz ve eşyanın bulunduğu adres tutanakta net mi?