Tek tapulu miras daireleri kıza devredilirse kardeşlerin hakkı ne olur?

Merhaba,

Sorunuz üzerine güncel yargı kararları ve mevzuat ışığında detaylı araştırma yaptım. Baba, sahibi olduğu 3 daireden tek tapuda olan 2 daireyi kızına tapudan devrettiğinde ve diğer iki kardeşin bu duruma itirazı olduğunda uygulanacak hukuki prosedür aşağıdaki gibidir:

Baba Sağken Yapılan Tapu Devrinin Hukuki Niteliği

Bir kişi, sağlığında malvarlığını dilediğine devretme hakkına sahiptir. Yani baba, yaşarken tapudaki daireleri kızına bağış, satış, veya başka bir hukuki işlemle devredebilir. Ancak bu hak, miras hukukunda "saklı pay" ve "muris muvazaası" kavramları nedeniyle birtakım sınırlamalara tabidir.

Mirasçılar Ne Yapabilir?

1. Baba Hayattayken Dava Açılamaz: Baba sağken yapılan bu devir işlemlerine, diğer mirasçılar genellikle müdahale edemezler. Malvarlığı sahibi yaşarken tasarrufta serbesttir.
2. Babanın Ölümünden Sonra Tapu İptal Davası (Muris Muvazaası Davası):
   • Eğer baba, "mirasçılardan mal kaçırmak" kastı ile mallarını devrettiyse (örneğin gerçekte bağış yapıp bunu tapuda satış gibi gösterdiyse), baba vefat ettikten sonra diğer mirasçılar “muris muvazaası” iddiasına dayalı olarak "tapu iptal ve tescil davası" açabilir.
   • Bu dava ile mahkemeden, devrin gerçekte mirastan mal kaçırmaya yönelik olduğunun tespiti ve tapu kaydının iptali ile taşınmazın terekeye (miras ortaklığına) dönmesini talep edebilirler.
   • Mahkeme, yapılan işlemin gerçekten satış mı yoksa bağış mı olduğu, babanın bu tasarrufu yaparken mirasçılara zarar verme amacı taşıyıp taşımadığı gibi unsurları araştırır.
3. Tenkis Davası (Saklı Pay İhlali):
   • Türk Medeni Kanunu’na göre, çocukların “saklı pay” hakkı vardır. Baba, saklı payı aşan bir şekilde mal devri yaptıysa, vefatından sonra saklı payı zedelenen çocuklar “tenkis davası” açabilir.
   • Tenkis davası, saklı payın zedelenecek derecede bağış veya devir yapılmışsa, fazlalığın alınarak mirasçılara iadesi için açılır.

Dikkat Edilmesi Gerekenler

• Dava, ancak baba öldükten sonra açılabilir. Yani baba hayattayken alınan devrin iptali için genel kural olarak dava açılamaz.
• Davanın başarılı olabilmesi için, devirde “mirasçılardan mal kaçırma kastı” bulunması şarttır. Bunu gösteren deliller (tanık, yazışma, satış bedelinin ödenmemiş olması, aile ilişkileri vs.) önemlidir.
• Tapu iptal davasında zamanaşımı uygulanmaz; miras bırakanın ölümünden sonra istenildiği zaman açılabilir.
• Satış gibi görünse dahi, fiilen satış bedelinin ödenmemesi, satışın gerçek bir alım-satım değil görünürde bir işlem olması davanın kabul şansını artırır.

Sonuç ve Tavsiye

• Kısacası: Baba kızına 2 dairesini tapuda devrettiğinde, diğer kardeşler babanın vefatından sonra muris muvazaası (mirastan mal kaçırma) gerekçesiyle tapu iptal ve tescil davası açabilirler.
• Ayrıca saklı payları zedelendiyse tenkis davası açarak haklarını isteyebilirler.

Bu süreçte bir avukattan profesyonel destek almak ve tüm delilleri toplamak davanın başarı şansını artıracaktır. Miras hukuku ve tapu davaları teknik davalar olduğundan, adımların dikkatle planlanması gerekir.

Yardımcı olmamı istediğiniz başka hukukî sorularınız olursa her zaman yazabilirsiniz.

Saygılarımla.