Başkasına ait kimlikle Türkiye’de ikamet suç mudur?
Bir tanıdığımız aslen Rumen vatandaşıdır; ancak uzun süredir Türkiye’de kendisine ait olmayan bir kimlikle ikamet etmektedir. Bu durumun hukuki sonuçları nelerdir ve hangi makamlara başvurulmalıdır?
Cevaplar
Merhaba. Başkasına ait kimlik bilgileriyle Türkiye’de “ikamet etmek” (özellikle ikamet izni başvurusu yapmak, ikamet izni kartı almak/kullanmak, kontrol sırasında bu kimlikle işlem yaptırmak) hem idari yaptırımlara hem de ceza soruşturmasına yol açabilen ağır bir durumdur.
Ceza hukuku açısından tablo, kullanılan belgenin/işlemin niteliğine göre değişir. Eğer kişi sahte resmî belge (sahte ikamet izni kartı, sahte kimlik, tahrif edilmiş resmî evrak vb.) düzenlemiş/kullanmışsa TCK m.204 “resmî belgede sahtecilik” gündeme gelir ve hapis cezası öngörülür. Kimlik işlemleri, adres/ikamet izni işlemleri gibi alanlarda kamu görevlisine gerçeğe aykırı beyanda bulunup buna dayalı resmî kayıt/belge oluşturulmasına sebep olunması hâlinde TCK m.206 “resmî belgenin düzenlenmesinde yalan beyan” da uygulanabilir.
“Başkasına ait kimlik veya kimlik bilgilerini kullanma” (TCK m.268) ise özellikle işlediği bir suç nedeniyle hakkında soruşturma/kovuşturmayı engellemek amacıyla başkasının kimliğini kullanma hâlinde devreye girer ve iftira hükümlerine bağlanır. Yani sırf “Türkiye’de kalmak/ikamet işlemi yürütmek” için başkasının kimliğini kullanma vakalarında, uygulamada daha çok m.204 ve/veya m.206 tartışılır; somut delile göre nitelendirme yapılır.
Göç hukuku (idari) sonuçları bakımından, vize/ikamet işlemlerinde gerçek dışı bilgi veya sahte belge kullanılması 6458 sayılı Kanun kapsamında sınır dışı etme sebebi olabilir. Sınır dışı kararına karşı, karar tebliğinden itibaren 7 gün içinde idare mahkemesinde dava açılabilir; kural olarak yargılama sonuçlanıncaya kadar sınır dışı edilmez ve ayrıca çoğu olayda 15-30 gün “terk” süresi tanınır.
Başvuru/ihbar mercii olarak pratikte şu yollar kullanılır:
Son bir uyarı: Bildireceğiniz hususlarda emin olmadığınız noktalar varsa “kesin suç işledi” gibi ifadeler yerine olayı ve şüpheyi anlatıp delilleri sunmanız daha güvenli olur; aksi hâlde asılsız isnat riski doğabilir.
30 yıl öncesinde bir aile tarafından verilmiş, o dönem kadının dil bilgisi olmadığından ve doğum yapacağından ötürü kimliğe gerek duyulmuş. 2019'da yeni kimliklere geçiş yapıldığında 94 yılında giriş yaptığı pasaport ve parmak iziyle uyuşmuş ve polis kapısına gittiğinde çocuklarından imza alıp gitmiş. üstelememiş durumu. 30 yıldır burada ikamet ediyor ve 6 türk vatandaşı çocuğu var. sizinle daha detaylı nasıl iletişime geçebilirim? iletişim numaranıza nereden ulaşabilirim