Ev devrinde mirasçıların hak talebi nasıl önlenir?

Merhaba. Bu tür “evin toruna devri” işlemlerinde mirasçının sonradan dava açıp pay almasını tamamen sıfırlamanın tek kesin yolu, mirasçının (kayınvalidenizin kızı) bizzat katıldığı mirastan feragat sözleşmesi yapmaktır; bunun dışında kalan yöntemlerde (satış, bağış, ölünceye kadar bakma) her zaman belirli ölçüde dava riski kalır.

1) En sağlam çözüm: Mirastan feragat sözleşmesi (TMK m.528)

Kayınvalidenizin kızı kendi isteğiyle miras hakkından vazgeçerse, sonradan “saklı pay/tenkis” gibi taleplerle evden pay almaması hedeflenir. Bu sözleşme resmî vasiyetname şeklinde yapılır; uygulamada noterlikte, kanunun aradığı resmî şekle uygun şekilde düzenlenmesi gerekir. Önemli nokta: Kızı imzalamazsa bu yol zaten uygulanamaz.

2) Kız feragat etmiyorsa: Risk azaltma (tam garanti yok)

Kız feragat etmiyorsa, devrin “mirasçılardan mal kaçırma” gibi görünmesi hâlinde; ölümden sonra tapu iptal–tescil (muris muvazaası iddiası) ve/veya tenkis (saklı payın zedelenmesi) gündeme gelebilir. Bu davalarda süreler de önemlidir: tenkiste genel olarak öğrenmeden itibaren 1 yıl, her hâlde 10 yıl hak düşürücü süre vardır.

Risk azaltmak için genelde şu çerçeve izlenir (yine de dava açılabilir):

• Gerçek satış yapılacaksa: bedel rayice yakın olmalı, ödeme bankadan ve ispatlı yapılmalı; “görünürde satış-gerçekte bağış” izlenimi en büyük risktir.
• Ölünceye kadar bakma sözleşmesi düşünülürse: bakım ilişkisinin fiilen kurulması ve karşı edimin gerçek olması gerekir; aksi hâlde bağış/muvazaa tartışması ve hatta saklı pay yönünden tenkis riski devam edebilir.
• Kayınvalideniz tüm malvarlığını devredip geride hiçbir şey bırakmıyorsa, saklı pay tartışmaları daha kolay alevlenir.

En kritik soru: Kayınvalidenizin kızı mirastan feragat sözleşmesini imzalamaya razı mı? Razıysa en güvenli yolu netleştirip adımları buna göre somutlaştırayım.