Hisseli tapuda pay bölümü ve açık artırma şartları nedir?

Merhaba,

Sorunuz hisseli bir tapunun mahkeme yoluyla nasıl bölüneceği, mirasçılık durumunda çocukların reşit olup olmaması gerekip gerekmediği ve mahkemenin nasıl karar vereceğiyle ilgili. 2025 yılı Türkiye uygulamalarına ve güncel yasal düzenlemelere göre detaylı bir açıklama aşağıda yer almaktadır:

Vefat Eden Hissedar ve Mirasın Durumu

• Bir hissedar vefat ettiğinde, bu kişinin tapudaki hissesi doğrudan yasal mirasçılarına geçer. Mirasçılar arasında hem birinci hem de ikinci evlilikten olan çocuklar eşit miras hakkına sahiptir.
• Mirasçılar ilk olarak noter veya sulh hukuk mahkemesinden "veraset ilamı" (mirasçılık belgesi) almalıdır. Bu belgeyle tapuda intikal işlemleri başlatılır.

Hisseli Tapuda Anlaşmazlık ve Mahkeme Süreci (İzale-i Şuyu/Ortaklığın Giderilmesi)

• Tüm mirasçılar kendi aralarında anlaşamaz ve tapunun fiilen bölünmesi ya da satışı konusunda uzlaşamazlarsa, "ortaklığın giderilmesi davası" (izale-i şuyu) açabilirsiniz.
• Bu dava, taşınmazın aynen bölünebilmesi mümkünse paylaştırmaya, bölünemiyorsa "açık artırmalı satış" yoluyla nakde çevrilmesine (satılmasına) karar verilmesiyle sona erer.
• Mahkeme, taraflar arasında çocuklar varsa ve bunlardan bazıları reşit değilse (18 yaşını doldurmamışsa), küçüklerin haklarını korumak için gerekli işlemleri başlatır. Reşit olmayan çocuklar için kayyım/veli tayini gerekli olur. Ancak davanın açılması açısından mirasçının reşit olması şart değildir; fakat satış aşamasında küçüklerin menfaati gözetilerek kayyım atanması gerekecektir.

Çocukların (Mirasçıların) Reşit Olması Şart mı?

• Ortaklığın giderilmesi davası açabilmek için tarafların reşit olma zorunluluğu yoktur.
• Eğer mirasçılardan biri veya birkaçı reşit değilse, onların haklarını korumak için mahkemece veli ya da kayyum atanır ve satış işlemi bu şekilde yürütülür. Yani, reşit olmayan çocukların miras hakkı dava yoluyla satışı engellemez.

Mahkemenin Satış Kararına İlişkin Süreç

• Uygulamada, bölünemeyen arsalar için genellikle "açık artırma ile satış" kararı verilir.
• Satış, icra dairesi gözetiminde yapılır ve elde edilen bedel, tapudaki hisseler oranında tüm ortaklara (mirasçılara) dağıtılır.
• Reşit olmayan mirasçının payı, onun adına kayyım veya veli nezaretinde korunur ve yasalara uygun şekilde teslim edilir.

Dava Açmak İçin Gerekenler

• Sulh hukuk mahkemesinde "ortaklığın giderilmesi (izale-i şuyu)" davası açılır.
• Dava dilekçeniz ile birlikte tapu kayıtları, veraset ilamı ve diğer mirasçılara dair bilgiler ibraz edilir.
• Mahkeme, tüm mirasçıları (veya varsa onların yasal temsilcilerini/kayyımlarını) davaya dahil ederek süreci yürütür.

Özetle;

• Ortaklığın giderilmesi (izale-i şuyu) davası açtığınızda, mirasçılar ister reşit ister küçük olsun süreci engellemez. Gerekirse küçükler adına kayyum atanır.
• Mahkeme öncelikle aynen bölüşme mümkün mü diye bakar; genellikle mümkün olmazsa taşınmazın açık artırmayla satılıp parasının mirasçılar arasında paylaştırılmasına karar verir.
• Satış sonunda elde edilen para, mirasçılara hisseleri oranında dağıtılır.

Bu süreçte hak kaybı yaşamamanız ve işlemlerin hızlanması için bir avukattan destek almanız oldukça faydalı olacaktır.

Başka sorunuz olursa yardımcı olmaktan memnuniyet duyarım.