Sigortasız Çalıştırılıp Ücret Ödenmemesi Durumunda Ne Yapabilirim?

Merhaba,

Sorunuz hakkında güncel mevzuata ve uygulamalara göre detaylı bir değerlendirme yaptım. Türkiye’de sigortasız yani SGK bildirimi yapılmadan çalışan işçilerin hakları yasal olarak korunmaktadır ve sizin gibi mağdur olan işçiler için hem idari hem de yargısal yollar açıktır.

Sigortasız Çalıştırılan İşçinin Hakları

• İşe başladığınız günden itibaren SGK girişinizin yapılması zorunludur. Çalıştığınız süre boyunca işvereninizin sizi sigortasız çalıştırması yasadışıdır.
• Yasalara göre, işçi olarak geriye dönük primlerinizin SGK’ya ödenmesini, hizmet günlerinizin tanınmasını talep edebilirsiniz.
• Aynı zamanda ücret alacaklarınız, fazla mesai, yıllık izin, kıdem ve ihbar tazminatı gibi tüm işçilik haklarınızı talep etme hakkınız vardır.
• Haksız şekilde işten çıkarılmışsanız haklı nedenle fesih yapıp tazminat talebinde bulunabilirsiniz.

Neler Yapabilirsiniz? Adım Adım Hak Arama Yolları

1. SGK’ya veya Alo 170 hattına şikayet edin:

   • Bulunduğunuz il/ilçe SGK Müdürlüğü’ne dilekçe ile başvurabilir veya Alo 170 Çalışma Hayatı İletişim Merkezi’ni arayarak şikayette bulunabilirsiniz. CİMER üzerinden de başvuru yapılabilir.
   • Başvurunuzun işleme alınabilmesi için çalıştığınız işyerinin adı, adresi, çalıştığınız tarihler ve varsa şahsi bilgileriniz gereklidir.

2. Çalıştığınızı kanıtlayacak belgeleri toplayın:

   • Tanık beyanları, maaş ödeme dekontları, banka hesap hareketleri, işyerinde adınıza düzenlenmiş evraklar, varsa işyeri kamera kayıtları gibi belgeler önemlidir.

3. Hizmet Tespiti Davası Açabilirsiniz:

   • SGK şikayetiyle eş zamanlı veya işten ayrıldıktan sonra iş mahkemesinde “hizmet tespiti davası” açabilirsiniz.
   • Dava açmak için işten ayrıldığınız tarihten itibaren 5 yıl süreniz vardır.
   • Dava sonucunda, mahkeme çalıştığınız süreyi tespit ederse, SGK bu döneme ait primlerinizin yatırılmasını sağlar ve emeklilik günlerinize ekleme yapılır.

4. Ücret ve Diğer İşçilik Alacaklarınız için Dava:

   • Ödenmeyen ücretlerinizi, fazla mesaiyi, yıllık izin ücretlerini, kıdem ve ihbar tazminatını almak için ayrı bir dava açabilirsiniz.
   • Bu davalar için de 5 yıllık zamanaşımı söz konusudur.

İşyeri ve İşveren Yaptırımları

• Sigortasız çalıştırılan her işçi ve ay için işverene ciddi idari para cezaları uygulanır. 2025 yılı için bu ceza her ay ve kişi başına asgari ücretin birkaç katına kadar ulaşır.
• İşverenden, sizden kesilmiş fakat SGK’ya yatırılmamış primler, gecikme zammı ve faiziyle talep edilir.
• SGK ve Maliye tarafından ilave denetimler yapılabilir.

Birçok Hak Kaybını Önlemek için

• Çalışırken veya ayrıldıktan hemen sonra şikayetçi olmanız haklarınızı korumak açısından çok önemlidir.
• Yukarıda sayılan tüm idari ve hukuk yolları aynı anda kullanılabilir.
• Somut delil ve tanıkla birlikte başvuru ve dava süreçlerinizin çok daha sağlam ilerleyeceğini unutmayın.
• Bu süreçlerde bir iş hukuku avukatından destek almanız faydalı olacaktır.

Aklınıza takılan başka detaylar varsa yeniden danışabilirsiniz. Haklarınızı aramaktan çekinmeyin; yasa bu konuda işçiyi koruyucu şekilde açık hükümler içermektedir.

Saygılarımla,
Avukatistan