TOKİ Konutu Alan Kişi Yerinde Dönüşüm Tapusu Alabilir mi?
Anonim
1 cevap
Ankara
Merhaba, 6 Şubat depreminde evim yıkıldı ve TOKİ hak sahipliği kapsamında TOKİ'den konut aldım. Ancak yıkılan evimin yerine yeniden bina yapıldı. Diğer komşularım yerinde dönüşüm haklarını kullandılar. Ben de kendi imkânlarımla evimi yaptırdım; evim bitmek üzere ve tapular çıkarılıyor. TOKİ'den konut alan kişilerin, kendi parasıyla yaptırmış olsa dahi yerinde dönüşüm kapsamında yapılan evi alamayacağı söyleniyor. Bu durumda adıma tapu çıkarsa TOKİ'den aldığım konut benden geri alınır mı? Yerinde dönüşüm kapsamında hibe veya kredi kullanmadım. TOKİ borç senedini imzaladım ve konutumu teslim aldım.
Cevaplar
Merhaba. Anlattığınız tabloda iki ayrı “devlet desteği” mekanizması karıştığı için sahada sıkça yanlış yorum yapılıyor.
Sizin durumunuzda kritik ayrım şu: Yerinde Dönüşüm Projesi kapsamında hibe/kredi kullanmamışsınız, evi kendi paranızla, kendi arsanız üzerinde yapmışsınız. Bu halde, ortaya çıkacak tapu (yeniden yapılan bağımsız bölümün tescili) kural olarak sizin özel mülkiyetinizin devamı/yenilenmesi niteliğindedir. Bu tescilin tek başına, TOKİ’den teslim aldığınız konutun sizden “geri alınması” sonucunu doğurması beklenmez.
Buna karşılık, Yerinde Dönüşüm’de hibe ve/veya yapım kredisi kullanılacaksa, 06.10.2023 tarihli “Usul ve Esaslar” düzenlemesinde; 7269 sayılı Kanun kapsamında hak sahibi olup aynı kapsamda kredi ve konut yardımından faydalananlara bu Karar kapsamında hibe/kredi verilmeyeceği açıkça yazılıdır. Yani “TOKİ’den konut aldıysan yerinde dönüşüm yapamazsın” denirken çoğu zaman kastedilen şey, yerinde dönüşüm hibesi/kredisi alamayacağınız (çifte kamu desteği yasağı) oluyor.
Ayrıca “Afet sebebiyle hak sahipliği”ne ilişkin mevzuatta hak sahipliğinin, ilgili konut/işyeri bakımından hüküm ifade ettiği ve sürecin talep–taahhütname/borçlandırma ekseninde yürüdüğü görülür. Bu çerçevede, TOKİ borçlandırma senedini imzalayıp konutu teslim aldıktan sonra, sırf kendi arsanızdaki yeni yapının tapusu çıkıyor diye idarenin TOKİ konutunu geri alması için genellikle ayrıca bir mevzuat dayanağı ve sözleşmesel fesih sebebi gerekir.
Pratikte risk nereden doğar? Çoğunlukla tapu tescilinden değil, idarenin bunu “yerinde dönüşüm desteği de alındı” diye yanlış eşleştirmesinden doğar. Bu yüzden şu 3 belgeyi dosyanızda netleştirin:
Son olarak, ilinizde Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü veya Kentsel Dönüşüm biriminden yazılı görüş istemenizi öneririm; yazılı cevap, ileride olası bir idari işlem olursa itiraz ve dava sürecinde elinizi güçlendirir.