Toggle sidebar
İşvereni Çalışma Bakanlığına İsimsiz Şikayet Edebilir Miyim?

İşvereni Çalışma Bakanlığına İsimsiz Şikayet Edebilir Miyim?

18 dakika

Birçok çalışanın aklında şu soru var: İşvereni Çalışma Bakanlığına İsimsiz Şikayet Edebilir Miyim? Cevap kısa: Evet, ama “tamamen isimsiz” başvuru ile “kimliğin gizli tutulması” farklı şeylerdir. Gizliliğinizi talep ederek ihbar yapabilir, denetim sürecinin başlamasını sağlayabilirsiniz.

Bu yazıda; isimsiz şikayet için hangi yolları kullanabileceğinizi, çağrı merkezi, e-Devlet ve diğer başvuru kanallarının farklarını, hangi bilgileri vermeniz gerektiğini (işyeri unvanı/adresi, konu: sigortasız çalışma, ücret, fazla mesai, mobbing, İSG ihlali), sürecin nasıl ilerlediğini ve iş müfettişi teftişini adım adım anlatacağız.

Not: Kimlik gizliliği talep edildiğinde bilgileriniz mevzuat gereği korunur; yine de somut bilgi ve kanıt, incelemeyi hızlandırır.

Hazırsanız, “İşvereni Çalışma Bakanlığına İsimsiz Şikayet Edebilir Miyim?” sorusunu tüm yönleriyle açalım.

Çalışma Bakanlığına Şikayet Hakkında Genel Bilgiler

Çalışma Bakanlığı'na şikayet etmek isteyen pek çok çalışan ve işveren, bu sürecin nasıl işlediğini ve hangi durumlarda şikayet başvurusunda bulunabileceklerini merak ediyorlar. Günümüzde, iş hayatında yaşanan sorunlar karşısında yasal haklarınızı bilmek hem hakkınızın korunması hem de işyerindeki düzenin sağlanması açısından önemlidir. Burada, Çalışma Bakanlığı'na hangi konularda şikayette bulunulabilir, bu şikayetlerin kapsamı ve şikayet ile ihbar arasındaki önemli farklar hakkında detaylı bilgi bulabilirsiniz.

Şikayet Edilebilecek Durumlar

Çalışma Bakanlığı'na şikayet edilebilecek durumlar genellikle iş hukukundan kaynaklanan hak ihlallerini kapsar. Bunlar arasında en çok karşılaşılanlar, sigortasız çalıştırılma, maaş ödemelerinde gecikme ya da eksik ödeme, fazla mesai ücretlerinin ödenmemesi, yıllık izin haklarının kullandırılmaması ve mobbing gibi psikolojik baskı halleri bulunur. Ayrıca, iş sağlığı ve güvenliği kurallarına uyulmaması, kayıt dışı istihdam, işyerinde ayrımcılık ya da kötü muamele gibi konular da Çalışma Bakanlığı'na bildirilebilecek önemli şikayet nedenleridir. Eğer bu tür durumlarla karşılaşıyorsanız, hakkınızı aramak için başvuruda bulunabilirsiniz.

Çalışma Bakanlığına Yapılan Şikayetlerin Kapsamı

Çalışma Bakanlığı’na yapılan şikayetlerin kapsamı oldukça geniştir. Burada önemli olan konu, şikayetin iş ve çalışma ilişkileriyle ilgili olup olmadığıdır. İşçi ve işveren ilişkilerinde yaşanan hukuki anlaşmazlıklar, çalışma koşulları, işçi haklarının ihlali, iş güvenliği ile ilgili eksikler, ücret, sigorta, izinler ve fazla mesai konuları Bakanlığa ulaşacak tipik örneklerdir. Ayrıca toplu iş sözleşmeleri ve sendikal faaliyetler de şikayet kapsamındadır.

Şikayetlerin değerlendirilmesi sırasında, durumun yasalara uygun olup olmadığını inceleyen müfettişler gereğini yapar ve gerektiğinde işyerinde denetimlerde bulunurlar. Bununla birlikte, özel hayat ya da kişisel anlaşmazlıklar, Çalışma Bakanlığı’nın doğrudan ilgileneceği şikayetler arasında yer almaz. Şikayetlerin temelinde, çalışanların yasalarla belirlenmiş haklarının ihlali olması gerekir.

Şikayet ve İhbar Arasındaki Farklar

Şikayet ve ihbar sıkça karıştırılan iki kavramdır. Şikayet, genelde kişinin kendisine yönelik bir haksızlık, hak kaybı ya da yasa dışı bir işlem sebebiyle yaptığı başvurudur. Yani şikayet eden kişi, doğrudan mağdur olan veya hakkı ihlal edilen kişidir. İhbar ise, başka bir kişi ya da kurum hakkında yasa dışı bir işlem, usulsüzlük veya tehlikeli bir durum olduğuna dair yapılan bilgilendirme ve bildirimdir. İhbarda bulunanda doğrudan mağduriyet olması gerekmez, üçüncü bir kişi de ihbarda bulunabilir.

Çalışma Bakanlığı tarafından her iki başvuru da ciddiye alınır. Ancak işlemlerin nasıl ilerleyeceği ve hangi kanalların kullanılacağı, şikayetin mi yoksa ihbarın mı söz konusu olduğuna bağlı olarak değişebilir. Genel olarak şikayet hakkı, hak kaybı yaşayanları korumaya yöneliktir; ihbar ise toplumsal düzenin ve iş hayatının korunmasına katkı sağlar.

İsimsiz Şikayet Mümkün mü?

Çalışma Bakanlığı’na şikayet ederken, birçok kişi “İsimsiz şikayet mümkün mü?” sorusunu merak ediyor. Bazı çalışanlar işyerinde baskı görmemek, işini kaybetmemek veya huzursuzluk yaşamamak için şikayet ettiklerinin bilinmesini istemiyor. Aslında Bakanlık, kişilerin güvenliğini ve gizliliğini korumak için bazı yasal haklar sunuyor. Ancak her şikayetin tamamen “adsız” veya “isimsiz” olamayacağını bilmekte fayda var.

Kimlik Bilgilerinin Gizliliği ve Yasal Dayanaklar

Kimlik bilgileri gizliliği konusu, Çalışma Bakanlığı’na yapılan başvurularda oldukça önemli. Türk mevzuatında kişisel verilerin korunması özellikle 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu (KVKK) kapsamında güvence altına alınmıştır. Bakanlığa yapılan şikayetlerde ad-soyad, iletişim bilgileri gibi kişisel veriler; başvurucunun rızası olmadan üçüncü kişilerle paylaşılmaz ve işverenle paylaşılması da yasaktır.

Ayrıca bakanlık yetkilileri, şikayet sahibinin kimliğini işyerine bildirmemekle yükümlüdür. Kısacası, şikayetçilerin kimlik bilgileri devlet tarafından korunur ve genellikle gizli tutulur. Ancak kimi durumlarda inceleme için şikayetçinin kimlik bilgilerine ihtiyaç olabilir.

İsimsiz Şikayet Başvurusu Nasıl Yapılır?

İsimsiz, yani kimlik bilgisi verilmeden şikayet başvurusu yapmak isteyenler için birkaç farklı yol bulunuyor. Bu yollar arasında şahsen yapılacak başvurular, telefon hattı, e-devlet ve CİMER seçenekleri vardır. Her bir yöntemin farklı avantajları ile dezavantajları olabilir.

Şahsen veya Dilekçeyle Başvuru

Şahsen başvurularda ya da yazılı dilekçeyle yapılan başvurularda kişi, dilerse kimlik bilgisini paylaşmadan da başvuru yapabilir. Ancak çoğu resmi dilekçede ad-soyad ve iletişim bilgileri talep edilir. Tamamen isimsiz bir dilekçe ile müracaat kabul edilmeyebilir veya incelemeye alınmada gecikmeler yaşanabilir. İsminizi belirtmeden gönderdiğiniz dilekçeler çoğunlukla genel bir inceleme ile değerlendirilir ve takibi zor olabilir.

ALO 170 Üzerinden Şikayet

ALO 170, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’nın danışma ve şikayet hattıdır. Bu hattı arayanlar, isimsiz şikayet yapabileceklerini belirtebilirler. Yetkililere şikayetinizi “adımı kesinlikle gizli tutun” diyerek iletmeniz mümkün. Ancak başvuru daha sağlıklı ilerlesin isterseniz adınızı ve iletişim numaranızı vermek faydalı olabilir. Buna rağmen, verdiğiniz bilgiler yalnızca ilgili bakanlık birimleriyle sınırlı tutulur.

e-Devlet Üzerinden Şikayet

e-Devlet üzerinden Çalışma Bakanlığı’na şikayet başvurusu yaparken sistem otomatik olarak başvuran kişinin kimlik bilgilerini iletir. Fakat başvuru formunda “kimlik bilgilerimin gizli tutulmasını istiyorum” seçeneğini işaretlerseniz bu bilgiler işverene veya ilgililere kesinlikle açıklanmaz. Yani tam anlamıyla isimsiz değil, ama bilgileriniz koruma altında olur.

CİMER Üzerinden Şikayet/Olay Bildirimi

CİMER (Cumhurbaşkanlığı İletişim Merkezi) üzerinden yapılan başvurularda “anonim başvuru” ya da “kimlik gizleme” seçeneği ile şikayet gönderebilirsiniz. Böylelikle hiçbir kimlik bilgisi vermeden şikayet edebilirsiniz. Ancak bu başvuruların sonuçlanması ve geri dönüş alınabilmesi daha uzun sürebilir. Çünkü isimsiz şikayetlerde, başvuruya ilişkin ek bilgiye ihtiyaç duyulduğunda sizinle irtibat kurulamayabilir.

Sonuç olarak, Çalışma Bakanlığı’na belli ölçülerde isimsiz şikayet yapmak mümkün. Ancak kimlik gizliliğinizin maksimum düzeyde korunmasını istiyorsanız, başvuru sırasında bu talebinizi açıkça iletmeniz gerekir. Unutmayın: hangi yolu seçerseniz seçin, devlet mevzuatı çalışanların güvenliğini ön planda tutar.

Şikayet Süreci ve İşleyişi

Şikayet Başvurusu Yapıldıktan Sonra Ne Olur?

Şikayet başvurusu yapıldıktan sonra, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ilgili şikayeti incelemeye alır. Öncelikle başvurunun hangi konuda olduğu ve yeterli bilgi bulunup bulunmadığı kontrol edilir. Eksik bilgi varsa, başvuru sahibine geri dönüş yapılarak ek bilgi talep edilir.

Şikayet kabul edildikten sonra, genellikle iş müfettişleri veya denetmenler devreye girer. Olayın geçtiği işyerine gizli veya haberli bir denetim yapılabilir. Denetim sırasında hem şikayet edilen konuya, hem de işyerindeki genel iş hukukuna bakılır. Müfettiş, çalışanları dinleyebilir, belgeleri inceleyebilir ve işverenden savunma alabilir.

Eğer iddialar doğrulanırsa, işverene karşı yasal işlem başlatılır ya da eksikliklerin giderilmesi için süre tanınır. Bazı durumlarda para cezaları uygulanabilir. Özellikle sigortasız çalıştırma, fazla mesai ücretlerinin ödenmemesi gibi durumlarda ciddi yaptırımlar olabilir.

Başvuru Takibi ve Sonuçlandırılması

Şikayet başvurusu yapıldıktan sonra, takip ve sonuçlandırma aşaması başlar. Şikayet başvurusu e-Devlet, CİMER veya ALO 170 üzerinden yapılmışsa, başvurunun durumunu online sistemlerden takip etmek mümkündür. Başvurunun alındığı, incelemede olduğu veya sonuçlandırıldığına dair bilgilendirme mesajları gönderilebilir.

İnceleme tamamlandığında, şikayetçi genellikle mail, telefon veya yazılı bildirim ile bilgilendirilir. Sonucun açıklanması süreci şikayetin konusuna göre 1-3 ay arasında sürebilir. Bazı karmaşık konularda veya işyerinde denetim için detaylı araştırma gerekiyorsa bu süre uzayabilir.

Şikayet sonuçlandığında, alınan karar ve eğer uygulanacaksa idari yaptırımlar hem işverene hem çalışana bildirilir. Sonuçlara itiraz hakkı da vardır. Şikayetin reddedilmesi durumunda gerekçeler açıklanır ve yasal yollara başvurmaya devam etmek mümkündür.

Şikayetçinin Hakları ve Güvenceleri

Şikayet sürecinde en önemli konulardan biri şikayetçinin hakları ve güvenceleridir. Çalışma Bakanlığına yapılan şikayetlerde, şikayetçinin kimliği gizli tutulur. Özellikle çalışanların işten çıkarılma, baskı görme veya başka bir olumsuzlukla karşılaşması yasalarla engellenmiştir. İşverenin, şikayet yapan kişiyi tespit edip hak kaybına uğratması hukuka aykırıdır ve ayrıca cezai yaptırımı da olur.

Şikayetçi, sürecin her aşamasında yasal haklarını kullanabilir. Eğer işveren, şikayet nedeniyle olumsuz işlemde bulunursa, çalışan iş mahkemesine başvurabilir ve işe iade davası açabilir. Gizlilik talebinin yazılı olarak özellikle belirtilmesi, şikayetçinin güvenliğini artırır. Ayrıca şikayetçinin herhangi bir hakkı eksik yerine getirilirse, yeniden başvuru yapma veya farklı yasal yolları deneme hakkı saklıdır.

Bu nedenle, haklarınızın güvende olduğunu bilmeli ve yasal süreci çekinmeden başlatmalısınız. Çalışma Bakanlığı ve ilgili kurumlar, çalışanların haklarını korumak için hareket eder.

Şikayet Konuları ve Uygulamada Dikkat Edilecekler

Sigortasız Çalıştırılma Şikayeti

Sigortasız çalıştırılma şikayeti, Türkiye’de çalışanlar tarafından en çok yapılan başvurulardan biridir. Sigortasız çalıştırılma durumunda, işçinin SGK’ya ya da Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’na başvuruda bulunma hakkı vardır. Sigorta girişinin yapılmaması işveren için ciddi bir ihlaldir. Sigortasız çalıştırıldığınızı gösteren maaş bordrosu, yazılı belgeler, yazışmalar veya tanık beyanları kanıt olarak kullanılabilir.

Şikayet sırasında dikkat edilmesi gereken en önemli konu, çalışmaya başladığınız** tarih, işyerinin açık adresi ve işveren bilgilerini** eksiksiz olarak bildirmektir. Tüm detayları net yazmanız incelemeyi hızlandırır.

Fazla Mesai ve Ücret Şikayetleri

Fazla mesai ve ücret şikayetleri, özellikle hak edilen fazla çalışmanın karşılığının ödenmemesi halinde gündeme gelir. İş Kanunu’na göre haftalık 45 saatin üzeri yapılan çalışmalar fazla mesai olarak kabul edilir ve %50 zamlı ödenmelidir. Eğer fazla mesainizin veya ücretinizin ödenmediğini düşünüyorsanız, banka dekontları, puantaj kayıtları ve işyeri iç yazışmaları gibi kanıtlar şikayet sırasında çok değerlidir.

Fazla mesaiyi ispatlayacak herhangi bir belge veya tanık beyanı da şikayet sürecinde önemli rol oynar. Ayrıca fazla mesai konusunda haklarınızı bilmiyorsanız, önce ALO 170 ya da e-Devlet üzerinden bilgi alabilirsiniz.

Yıllık İzin ve Ara Dinlenme Şikayetleri

Yıllık izin ve ara dinlenme hakkı, çalışanların sağlık ve motivasyonu açısından önem taşır. Kanuna göre; bir işyerinde en az 1 yıl çalışan işçinin, yılda en az 14 gün yıllık ücretli izin hakkı vardır. İzin hakkının kullandırılmaması ya da ara dinlenmelerin verilmemesi halinde direkt olarak Çalışma Bakanlığı’na şikayet edebilirsiniz.

Yıllık izin kullanılmadıysa, izin talebinizin reddedildiğini gösteren mesaj, e-posta veya işyeri yazışması kanıt olarak sunulabilir. İşverenle yapılan yazılı başvurular burada önemlidir. Yıllık izin ücretinizi alamamanız da şikayet konusu olabilmektedir.

Mobing ve İşyerindeki Psikolojik Baskı Şikayetleri

Mobing yani işyerinde psikolojik baskı, çalışanların ruhsal ve fiziksel sağlığını olumsuz etkileyen ciddi bir durumdur. Mobing uygulanan çalışan, Çalışma Bakanlığı’na, CİMER’e veya doğrudan adli mercilere şikayet başvurusu yapabilir. Mobing’i belgelemek için; alınan tehdit içerikli e-postalar, mesajlar, tanık beyanları, hatta sağlık raporları önemli kanıtlar arasında yer alır.

Uygulamada en çok yapılan hata, mobing sürecini belgelerle desteklememektir. Mobing şikayetlerinde somut bilgi ve belgeler sunmak, sürecin lehimize sonuçlanmasında oldukça önemlidir.

İş Sağlığı ve Güvenliği Şikayetleri

İş sağlığı ve güvenliğiyle ilgili şikayetler, çalışanların iş yerinde tehlikede hissetmeleri ya da gerekli güvenlik önlemlerinin alınmaması halinde gündeme gelir. İş yerinde gerekli koruyucu ekipmanların verilmemesi, iş güvenliği eğitimlerinin olmaması gibi durumlarda şikayet hakkınız bulunmaktadır. Çalışanlar; iş kazası risklerini gördüklerinde, Çalışma Bakanlığı’na veya Alo 170 hattına başvurarak iş sağlığı ve güvenliği şikayetinde bulunabilir.

Burada önemli olan, risk veya ihlalin açık bir şekilde tanımlanması ve yerin detaylarının doğru yazılmasıdır. Fotoğraf, video veya yazılı tutanak gibi somut belgeleriniz varsa, başvurunuz daha hızlı sonuçlanabilir.

Not: Tüm bu şikayetleri yaparken kimliğinizi gizli tutmak isteyebilirsiniz. İlgili başvuru kanallarında bu talebinizi belirtmeyi unutmayın. Hak kaybı yaşamamak için elinizde somut belge, bilgi ve kanıt bulundurmaya özen gösterin.

Alternatif Başvuru ve Çözüm Yolları

Arabuluculuk ve Hukuki Yollar

Arabuluculuk ve hukuki yollar, işçi ile işveren arasında çözülemeyen uyuşmazlıklarda sıkça başvurulan alternatif yöntemlerdir. Arabuluculuk, Türkiye'de özellikle iş uyuşmazlıklarında zorunlu bir ilk adım haline gelmiştir. İş Mahkemelerine gitmeden önce, tarafların bir araya gelerek sorunlarını hızlı ve dostça şekilde çözmesi amaçlanır.

Arabuluculuk süreci genellikle şu şekilde işler: Arabulucu tayin edildikten sonra, işçi ve işveren arabuluculuk ofisinde bir görüşmeye davet edilir. Burada ücret, fazla mesai, yıllık izin gibi konularda anlaşmaya varılırsa, çıkan sonuç mahkeme kararı gibi geçerli olur. Arabuluculukla çözülemeyen durumlarda ise hukuki yollar devreye girer.

Hukuki yollar; İş Mahkemelerinde dava açmak, Çalışma Bakanlığına başvurular, savcılığa suç duyurusunda bulunmak gibi adımlardan oluşur. Arabuluculuk ve hukuki yollar sayesinde işçi hakları korunurken, taraflar zaman ve maliyetten de tasarruf edebilirler.

Doğrudan İş Mahkemesine Başvuru

Doğrudan İş Mahkemesine başvuru, bazı durumlarda zorunlu tutulan arabuluculuk aşamasından sonra veya istisnai olarak mümkün olabilir. Özellikle işe iade davalarında ve toplu iş sözleşmesine dayalı hak talep edilen durumlarda iş mahkemeleri devreye girer.

Başvuru için ilk adım, işçinin iş mahkemesine bir dava dilekçesi ile başvurmasıdır. Davada fazla mesai, tazminat, sigorta primlerinin ödenmemesi, işten çıkarma gibi konular görüşülür. Mahkemeye başvuran kişi, var olan delilleri, maaş bordrosu, iş sözleşmesi ve tanık beyanları gibi destekleyici belgeleri de sunmalıdır.

İş Mahkemeleri hızlı karar verme ilkesine bağlı olduğundan, süreç genellikle diğer mahkemelere göre daha kısa sürer. Ancak, hak kaybı yaşamamak için başvuru süresini geçirmemek ve gerekli evrakları eksiksiz sunmak çok önemlidir. Dava sonunda çıkan karar, hem işçi hem de işveren için bağlayıcı olur.

İŞKUR'a Başvuru Yolları

İŞKUR’a başvuru yolları, iş arayanların ve çalışırken hak kaybına uğrayanların başvurabileceği pratik alternatiftir. Özellikle işsizlik maaşı başvuruları, iş ve meslek danışmanlığı talebi, kısa çalışma ödeneği veya işyerindeki hak ihlalleri için İŞKUR’a başvurmak mümkündür.

İŞKUR’a başvurmak için:

  • En yakın İŞKUR birimine şahsen müracaat edilebilir.
  • İŞKUR resmi web sitesi üzerinden online işlemler yapılabilir.
  • E-Devlet kapısı ile İŞKUR’a bağlı hizmetlere erişim sağlanabilir.

İŞKUR, alınan başvuruları değerlendirerek ilgili kurum ve birimlere yönlendirmekte, gerektiğinde iş müfettişlerini görevlendirmektedir. Ayrıca İŞKUR, işsizlik maaşı başvurularını hızlı bir şekilde sonuçlandırır ve hak sahiplerine ödeme yapar.

Bazı şikayetler veya talepler için, İŞKUR ile birlikte Çalışma Bakanlığına da başvuru yapmanın faydalı olabileceği unutulmamalıdır. İŞKUR, işçilerin haklarını korumada yol gösterici bir kurum olarak öne çıkar.

Sıkça Sorulan Sorunlar ve Sık Yapılan Hatalar

Şikayet Sırasında Yaygın Hatalar

Şikayet sırasında yaygın hatalar genellikle başvurunun eksik ya da yanlış yapılmasından kaynaklanır. Çalışma Bakanlığına şikayet ederken, kişisel bilgilerin yanlış girilmesi veya ispat edici bilgi ve belgelerin eklenmemesi, sürecin uzamasına ya da sonuçsuz kalmasına neden olabilir. Ayrıca, konuyla ilgisi olmayan konular hakkında şikayet oluşturmak, yanlış birime başvuru yapmak da sıkça rastlanan hatalardandır. Başkasının adına izinsiz şikayet yapmak da resmi olarak kabul edilmez ve değerlendirmeye alınmaz.

Çalışanların bazıları, daha önceden çözülmemiş ya da reddedilmiş şikayetleri tekrar tekrar aynı şekilde iletebiliyor. Bu tekrarlamalar da Bakanlık nezdinde olumsuz karşılanmakta. Şikayet konusunda gereğinden fazla detay vermeden, kısa ve öz şekilde asıl problemi belirtmek en sağlıklısıdır.

Dikkat Edilmesi Gereken Belgeler ve Kanıtlar

Şikayet başvurusunda belgeler ve kanıtlar çok önemlidir. Elinizde çalışma sürenizi gösteren maaş bordrosu, sigorta dökümü, fazla mesai çizelgeleri, iş sözleşmesi, e-posta yazışmaları, izin talep formlarının kopyaları gibi belgeler varsa başvurunuza eklemelisiniz. Eğer mobbing veya psikolojik baskı şikayeti yapıyorsanız, tanık beyanları, ekran görüntüleri veya ses kayıtları (yasal sınırlar içinde) da süreci hızlandırabilir.

Belgelerin eksik olması durumunda, incelemeler genellikle daha uzun sürer ve iddianızın doğruluğu kanıtlanamaz. Bu yüzden elinizde ne kadar kanıt varsa mutlaka başvurunuza ekleyin ve belgelerin asıllarını saklayın.

Kimler Şikayet Edebilir?

Çalışma Bakanlığına şikayet hakkı, iş yerinde çalışan her bireye tanınmıştır. Bu hak, hem şu anda çalışanları hem de işten ayrılmış eski çalışanları kapsar. Ayrıca, stajyerler, çıraklar veya belirli süreli iş sözleşmesiyle çalışanlar da şikayet başvurusu yapabilirler. Kimi zaman sendikalar ya da çalışan temsilcileri de toplu şikayetlerde bulunabilir.

Mevzuatta belirtilen hak ihlali konularında, işçinin yakınları (örneğin vefat halinde mirasçılar) da başvuru hakkına sahiptir. Yani, sadece aktif çalışanlar değil, işten ayrılan veya mağduriyeti farklı şekillerde oluşan herkes başvuruda bulunabilir.

İşten Ayrılanlar İçin Yol Haritası

İşten ayrılanlar için Çalışma Bakanlığına başvuru hakkı devam eder. İşten ayrıldıktan sonra işverenle yaşadığınız sorunlar (kıdem-ihbar tazminatı, ödenmemiş maaş, fazla mesai alacağı, yıllık izin ücreti gibi) için dilekçe ile başvurabilirsiniz. Mevcut belgelerinizi mutlaka ekleyin: işten çıkış bildirgesi, SGK dökümü, iş sözleşmesi ve banka dekontları önemli kanıtlardır.

Başvuru yaptıktan sonra, sürecin takibini e-Devlet, ALO 170 veya ilgili Bakanlığın internet sitesi üzerinden yapabilirsiniz. Ayrıca, sorun çözülmezse iş mahkemesine başvuru yolunu da açık tutmalısınız. Unutmayın, bazı alacaklarda dava açma süresi (zamanaşımı) vardır; başvuruları geciktirmemek gerekir.

İsim Gizliliği Talebi Nasıl Belirtilir?

Şikayet başvurusu sırasında isim gizliliği talebi isteyen pek çok çalışan bulunmaktadır. Dilekçenizde veya başvuru formunda "Kimliğimin gizli tutulmasını talep ediyorum" şeklinde bir açıklama yazmanız yeterlidir. ALO 170 veya e-Devlet kanalları üzerinden yaptığınız başvurularda da benzer şekilde gizlilik talebinde bulunabilirsiniz.

Çalışma Bakanlığı, sizin izniniz olmadan kişisel bilgilerinizi işverene açıklamaz ve incelemeleri yaparken şikayetçinin kimliğini gizli tutar. Böylece işverenle herhangi bir olumsuz durum yaşamanız önlenmiş olur. Özellikle mobbing, tehdit veya baskı gibi hassas konularda çalışanların kimliğinin gizli kalmasına çok dikkat edilir.

Şikayetiniz sırasında, her belge ve ifadeyi dikkatlice toplamanız ve gizlilik hakkınızı açıkça belirtmeniz, sürecin sağlıklı ilerlemesi için önemlidir.

Sıkça Sorulan Sorular

Çalışma Bakanlığına anonim şikayet yaparken hangi bilgileri vermem süreci hızlandırır?

Anonim ihbarda sizden ek bilgi istenemeyeceği için, baştan somut ve doğrulanabilir detay vermek süreci hızlandırır (ALO 170 başvuruları kayıt altına alınır; CİMER’de delil eklenebilir).

  • İşyerinin açık adı/ünvanı, faaliyet konusu ve tam adresi (şube/kat dahil)
  • İhlalin ne olduğu, hangi tarihlerde/saatlerde ve kimlere uygulandığı
  • Varsa belge/kanıt: ücret bordrosu, mesaj/ekran görüntüsü, fotoğraf vb.
  • İşyeriyle bağlantı kurmayı kolaylaştıracak bilgiler: vardiya, bölüm, amir/işveren adı (biliyorsanız)

Anonim şikayet yaptığım işveren benim kim olduğumu tespit edebilir mi?

Genelde tespit edemez: CİMER gibi resmî kanallarda kimlik/iletişim bilgilerinizi gizlediyseniz, bu bilgiler yetkisiz kişi/makamlarla (işveren dâhil) paylaşılmaz; yalnızca inceleme/soruşturma için yetkili merciler (savcılık, yargı, görevlendirilen soruşturmacı vb.) talep ederse görülebilir. Ancak şikâyet bir adli/idarî süreçte delil olur ve siz tanık/başvurucu olarak sürece dâhil edilmeniz gerekirse kimliğiniz ortaya çıkabilir; ayrıca işveren içerikten tahmin edebilir.

e-Devlet üzerinden yapılan şikayet anonim sayılır mı, adım karşı tarafa gider mi?

e-Devlet’ten yapılan şikâyetler kural olarak anonim değildir; başvuru dilekçe hakkı kapsamında kimlik bilgisiyle yapılır (ad–soyad, imza/kimlik doğrulama, adres gibi unsurlar aranır).

Ancak bu, adınızın otomatik olarak karşı tarafa gideceği anlamına gelmez: CİMER üzerinden yapılan başvurularda, başvuru sahibinin kimlik ve iletişim bilgilerinin yetkili kişiler dışında paylaşılmadığı belirtilir. Yine de somut bir soruşturma/yargılama sürecinde savunma hakkı gereği kimliğinizin dosyaya yansıması gerekebilir.

CİMER’den yapılan başvuruda kimlik bilgilerim işverene açıklanır mı?

Kural olarak CİMER başvurunuzdaki kimlik ve iletişim bilgileriniz işverene açıklanmaz; sistemde bu bilgiler başvuruyu gören kamu görevlilerine yıldızlanmış (kapalı) görünür. Ancak başvuruyu sonuçlandırmak için kimlik/iletişim bilgisine zorunlu ihtiyaç doğarsa, gerekçe yazılması şartıyla sınırlı sayıda yetkili personel bu bilgileri açabilir. Şikâyet başvurularında ayrıca, gerekli görülürse lehinize kimlik/iletişim bilgileriniz gizlenebilir.

Anonim şikayette delil olarak hangi belgeler ve kayıtlar işe yarar?

Anonim şikâyette en işe yarayanlar, olayı somutlaştıran ve doğrulanabilir delillerdir: resmî belge/evrak (sözleşme, fatura, irsaliye, tutanak), banka kayıtları (dekont, IBAN/hesap hareketi), yazışmalar (e‑posta tam başlıklarıyla, SMS/WhatsApp konuşma çıktısı), ekran görüntüsü + içerik bağlantısı/tarih, fotoğraf‑video (mümkünse ham dosya/metadata), tanık bilgisi (ad‑soyad/iletişim) ve plaka‑adres‑tarih‑saat gibi ayrıntılar. Kanuna aykırı elde edilen bulgular delil sayılmaz; izinsiz ses/görüntü kaydı özellikle risklidir.

Maaşın elden ödenmesi ve bordro imzalatılması durumunda anonim şikayet nasıl yapılır?

Anonim kalmak istiyorsanız en pratik yol ALO 170 üzerinden ihbar/şikâyet bırakmaktır (ücretin elden ödenmesi, bordroda gerçeğe aykırı ücret gösterilmesi, eksik prim bildirimi vb.). CİMER’de ise başvuru aşamasında kimlik/iletişim doğrulaması yapıldığı için “tam anonim” başvuru mümkün değildir; ancak başvurularda kimlik bilgilerinin sistemde yıldızlanarak gizli tutulduğuna dair usul vardır.

Fazla mesai ödenmiyorsa anonim şikayet başvurusunda neleri yazmalıyım?

Anonim (kimlik bilgisi vermeden) şikâyette, denetimin yapılabilmesi için olayı somutlaştırın:

  • İşyerinin unvanı, açık adresi, mümkünse SGK sicil no/şube bilgisi
  • Çalışma düzeniniz: vardiya/mesai saatleri, haftalık toplam saat, hangi tarihlerde 45 saati aştığınız (4857 m.41).
  • Fazla mesainin nasıl karşılıksız kaldığı: bordroda yok/eksik, elden ödeme, “ücrete dahil” denmesi vb.
  • Deliller: kart basma–giriş/çıkış kayıtları, puantaj, yazışmalar, bordro, tanıklar
  • Talep: işyeri denetimi ve fazla mesai ücretlerinin ödenmesi; kimliğinizin gizli tutulmasını ayrıca isteyebilirsiniz.

İşyerinde mobbing için anonim şikayet yaparsam hangi sonuçlar doğabilir?

Anonim (kimliksiz) mobbing bildirimi çoğu kanalda “ihbar” gibi değerlendirilir; somut bilgi/delil yoksa işlem sınırlı kalabilir veya dosya kapatılabilir. CİMER’de başvuru için kimlik/iletişim bilgisi alınır; ilgili kamu görevlilerine çoğunlukla kapalı (yıldızlı) görünür, ancak gerekçeyle yetkili kişiler açabilir.

Şikâyet ilerlerse; işveren/kurumdan savunma istenmesi, teftiş/soruşturma, yönlendirme (ALO 170 üzerinden) ve idari işlem süreçleri doğabilir; kimlik tamamen gizli kalacağı garanti edilemez.

İhbarı yapan kişi gizli kalsa bile işverene tebligat gidince işyeri şikayeti anlayabilir mi?

Kural olarak işverene giden tebligat/denetim yazısında şikâyetçinin adı verilmez; ayrıca müfettişler, zorunluluk olmadıkça denetimin ihbar/şikâyet üzerine yapıldığını ve şikâyetçi/ihbarcı kimliğini ifşa edemez. Müfettişler görev sırasında öğrendikleri işyeri bilgilerini de gizli tutmakla yükümlüdür.

Buna rağmen işveren; denetimin konusu, işyerindeki az kişi olması, kimin hangi bilgiyi bildiği gibi dolaylı işaretlerden tahmin yürütebilir.

Anonim şikayet sonrası müfettiş denetimi gelirse çalışanlar nasıl ifade verir?

İş müfettişi genelde çalışanları ayrı ayrı dinler; beyanlar çoğunlukla **“ifade/beyan tutanağı”**na yazılır. Bu süreç ceza soruşturması gibi değildir; çalışanlar yeminsiz dinlenir. Tutanak size okutulmalı; yanlış/eksik varsa düzeltme eklettirin, katılmadığınız kısımları yazdırın ve boş/eksik tutanağı imzalamayın. Müfettiş tutanakları uygulamada aksi kanıtlanana kadar geçerli delil kabul edilebilir; bu yüzden sadece bildiğiniz somut olayları anlatın.

Şikayet sonrası işveren beni işten çıkarırsa hangi hakları talep edebilirim?

Şikâyet/ihbar hakkınızı kullandıktan sonra bu nedenle işten çıkarıldıysanız, fesih geçersiz sayılabilir. Bu durumda iş güvencesi kapsamındaysanız işe iade talep edebilir; mahkeme feshi geçersiz bulursa işe başlatılmama tazminatı ve ayrıca çalıştırılmadığınız dönem için en çok 4 aya kadar ücret ve diğer haklar (boşta geçen süre) gündeme gelir.

İşe iade dışında/yanında, fesih türüne göre kıdem ve ihbar tazminatı ile; ayrımcılık veya hakkın kötüye kullanılması ispatlanabiliyorsa ayrımcılık/kötü niyet tazminatı da talep edilebilir. İşe iade ve birçok işçilik alacağı davasında arabuluculuk dava şartıdır.

Anonim şikayetimde yanlış bilgi verirsem bana karşı bir yaptırım olur mu?

Anonim (kimliği gizli) şikâyette kasten gerçeğe aykırı bilgi verip bir kişiye haksız isnat yaparsanız, kimliğiniz sonradan tespit edilirse TCK m.267 (iftira) veya kişi hedef göstermeden “suç işlendi” diye uydurduysanız TCK m.271 (suç uydurma) kapsamında ceza sorumluluğu doğabilir.

Buna karşılık, iyi niyetle yanılma/eksik hatırlama genelde yaptırım sebebi değildir; ancak yanlış bilgiyle birinin zarara uğraması hâlinde ayrıca tazminat riski de doğabilir.

Aynı işyerini birden fazla kişi anonim şikayet ederse denetim ihtimali artar mı?

CİMER üzerinden tam anonim (kimlik/iletişim bilgisi olmadan) yapılan başvurular işleme alınmaz; bu yüzden “anonim şikâyet sayısı arttıkça denetim kesin artar” denemez. Kimlik bilgisi verilerek yapılan birden fazla başvuruda ise denetim otomatik zorunlu olmaz; idare genelde somut bilgi-belge, risk ve ciddiyete göre önceliklendirme yapar. Başvurucu verileri CİMER’de KVKK kapsamında işlenir; pratikte kimliğin gizli tutulması talep edilebilir.

Şikayetimi geri çekmek istersem anonim başvuruda bunu nasıl yapabilirim?

Anonim (kimlik bilgisi olmadan) yapılan ihbar/şikâyette başvuruyu size bağlayacak başvuru takip numarası yoksa, pratikte “geri çekme” talebinizi doğrulatıp sisteme işletecek bir yöntem bulunmaz; ayrıca 3071 sayılı Kanun kapsamındaki dilekçelerde ad-soyad, imza ve adres şartları olduğundan bu unsurları taşımayan dilekçeler incelenmez.

Başvurunuz size takip sayısı verdiyse, CİMER/e-Devlet “başvuru sorgulama” üzerinden ya da çağrı merkezi üzerinden aynı takip sayısını bildirerek “başvurumu geri çekiyorum” içerikli yeni bir bildirim yapmanız gerekir.

Anonim şikayet ne kadar sürede sonuçlanır ve sonucu nasıl takip edebilirim?

CİMER üzerinden yaptığınız istek/şikâyet başvurularında idarenin azami cevap süresi 30 gündür; “bilgi edinme” başvurularında ise 15 iş günü olup, gerekli hallerde 30 iş gününe uzatılabilir.

“Tam anonim” (kimlik/iletişim bilgisi olmadan) yapılan şikâyetlerde genellikle sonucu takip edemezsiniz. CİMER/e-Devlet üzerinden yapılan başvuruda size verilen başvuru takip numarası ile Başvuru Sorgulama ekranından (veya çağrı merkezi üzerinden) takip edebilirsiniz.

Danışmanlık

Profesyonel hukuki danışmanlık mı arıyorsunuz?

Avukatistan üzerinden kolayca hukuki danışmanlık talebi oluşturup, sisteme kayıtlı binlerce avukattan teklif alabilirsiniz.

Lütfen unutmayın
  • Avukatistan, avukatlardan alınan hizmetler için herhangi bir ücret ya da komisyon talep etmez.
  • Hizmetlerimiz yalnızca avukatlarla iletişim kurmanıza yardımcı olmak içindir; avukatlar tarafından verilen hizmetlerden Avukatistan sorumlu tutulamaz.

Avukatlara Özel

Avukatistan’da profilinizi büyütün

Kaydınızı tamamlayın, daha görünür olun ve size uygun müvekkil talepleriyle daha hızlı buluşun.

Avukat Olarak Kaydol